Een eerste aanzet
Rapport 2007-12
Auteurs: Dr. Johan Baars(1), Dr. Jogchum Plat(2) en Dr. Jurriaan Mes(3)
1 Plant Research International, Wageningen UR
2 Department of Human Biology, Nutrition and Toxicology Research Institute Maastricht, Maastricht University
3 Agrotechnology and Food Sciences Group, Wageningen UR
Samenvatting:
Één van de grote kansen voor de paddenstoelensector is het positioneren van hun producten als gezond voedsel of zelfs als functioneel voedsel. De verwachting is dat indien in reclame-uitingen nadruk gelegd mag worden op de gezondheids-effecten die met consumptie van paddestoelen verbonden zijn, er meer paddestoelen gegeten zullen worden. Er is een overvloedige hoeveelheid wetenschappelijke literatuur voorhanden met betrekking tot mogelijke gezondheids-bevorderende effecten die met stoffen uit paddestoelen zouden zijn te bereiken. De gesuggereerde gezondheids-effecten betreffen dan vooral positieve effecten op ouderdoms-suikerziekte (diabetes type II) en een te hoog cholesterol gehalte welke beiden bijdragen aan het verminderen van het risico op hart- en vaatziekten. Daarnaast zijn effecten beschreven die een mogelijke rol suggereren in het versterken van het immuunsysteem of in het voorkomen of vertragen van diverse vormen van kanker.
In het hier beschreven onderzoek is gekeken naar het effect van stoffen uit eetbare paddenstoelensoorten op de werking van cellen van het immuunsysteem. Dit is gedaan op menselijke celkweken. De stoffen die onderzocht zijn worden door het mycelium in vloeistofkweken uitgescheiden. In het onderzoek zijn mycelia van de volgende soorten meegenomen: champignon (Agaricus bisporus), oesterzwam (Pleurotus ostreatus), het waaiertje (Schizophyllum commune), amandelpaddestoel (Agaricus blazei), eikhaas (= Maitake, Grifola frondosa), shii take (Lentinula edodes) en judasoor (Auricularia auricula-judae). Het blijkt dat de aanwezigheid van door de schimmels uitgescheiden stoffen, macrofaagcellen van het immuunsysteem aanzetten tot activiteit (productie van stikstofoxide).
Met behulp van een scheidingstechniek is bepaald uit hoeveel componenten de stoffen bestaan die door de schimmels zijn uitgescheiden. Het aantal componenten varieerde van 1 tot 3. Deze componenten verschilden sterk van elkaar m.b.t. de molecuulgrootte, variërend van bijzonder groot (1500 en 3000 kiloDalton), middelgroot (12 tot 17 kiloDalton), klein (2 tot 6 kiloDalton) tot heel klein (16 en 25 Dalton).
Door het gebrek aan overeenkomst in aantal en grootte van de verschillende componenten, was het niet mogelijk om aan te geven welke van deze componenten de stimulatie van de macrofaagcellen stimuleerde.
De resultaten van deze studie zijn voor de onderzoekers dermate interessant dat gekeken gaat worden naar de mogelijkheden om bij de vakgroep Humane Biologie van de Universiteit Maastricht een vervolgonderzoek te starten. Grote winstpunt voor de paddenstoelensector is dat zij daarmee binnen de medisch universitaire wereld interesse heeft gewekt voor onderzoek naar mogelijk gezondheidsbevorderende stoffen in paddenstoelen. Alleen al het feit dat op een medische faculteit dit type onderzoek wordt uitgevoerd, kan de inspanningen van de paddenstoelensector om haar producten van een beter “gezondheidsimago” te voorzien, ondersteunen.
Financier: Productschap Tuinbouw.
>> Vraag het volledige rapport aan bij Productschap Tuinbouw: www.tuinbouw.nl